جمعى از نويسندگان
345
مجموعه مقالات برگزيده كنگره بزرگداشت آيت الله سيد على آقا قاضى (ره) (فارسى)
« إلهى أنا الفقير فى غناى فكيف لا أكون فقيراً فى فقرى ! اى خداى من ! در وقت غنا و ثروت فقيرم و به تو محتاجم چه برسد به هنگام فقر و بينوايى . » گواه ديگر اين نقل آيت الله سعادتپرور است كه مىفرمود : « در زمان مرحوم آيه الله الحق و العرفان آقا سيد على قاضى ، سيدى عارف و موحد به نام آقا سيّد درچهاى در نجف اقامت داشت ؛ وى هر روز به ايوان بزرگ صحن اميرالمؤمنين عليه السلام مىرفت و در حالى كه عبايش را بر سر خود مىكشيد به مردم و رفت و آمدهاى آنها و حالاتشان نگاه مىكرد . وقتى خبر او را به مرحوم آقاى قاضى مىدهند مىفرمايد : آن سيد از ديدن اجتماع و ازدحام و شلوغى مردم ، مشاهدات توحيدى مىكند و به حقايق بزرگ و معارف الهى مىرسد . » ناقل اين مطلب در توضيح فرمودند : كسانى كه اهل معرفت نيستند از خلوت و تنهايى بيزار و هراسانند و دوست دارند هميشه در ميان مردم و جمعيت باشند ، بر خلاف اهل سلوك كه به خلوت و عزلت رغبت بسيار نشان مىدهند ، كسانى كه به مرحلهى عالى سلوك معنوى برسند وقتى به ميان جمعيت و مردم مىرسند و ميانشان اقامت مىكنند از اجتماع و ازدحام آنها معارف و مشاهدات توحيدى دريافت مىكنند . ( همان ) ديدهى عبرتبين ، اين توانمندى و قابليت را دارد كه از هر چيز ، هرچند در گذشته ، حال يا آينده باشد براى تربيت بهره گيرد . همچنان كهمرحوم قاضى ( ره ) مىگويد : « اين فقر من از همان شوخى است كه روزى در بازار با آيت الله سيد ابوالحسن اصفهانى كردم و به او گفتم آينده مرجعيت تامّ از آن شماست . در آن موقع ما را فراموش مكن و هنوز كه هنوز است دارم كتك همان حرف را مىخورم . » ( آوينى 2 ، آنلاين ) و مواردى از اين دست ، بندرت در نگاه مردم عادى و حتى خاص ، داراى پيامد تربيتى محسوب مىشود . گزينش موضوعات معنوى : نقش موضوع آموزشى و رابطهى آن با تربيت ، در ادبيات متعارف تربيت ، كمتر و شايد بندرت مورد توجه قرار گرفته اما در رويكردهاى تربيتى اسلامى ، توصيههايى كه براى گزينش و يادگيرى مباحث خاص شده تمايزى قابل اعتناء و خصلتى قابل كاوش براى اين نظام تربيتى ايجاد نموده است . حرمت يادگيرى و ياددهى سحر ، پيشگويى ( كهانت ) ، چهرهشناسى ( القيافه ) ، شعبدهبازى ضمن اينكه از ناحيهى كاركرد و كاربست آنهاست از ناحيهى موضوعات آنها نيز مىباشد چرا كه فايدهاى عقلانى بر آنها مترتب نيست .